Tot welk land behoorde Groenland
Historisch gezien viel Groenland onder het Koninkrijk Denemarken. Het grootste eiland ter wereld werd in de 18e eeuw een Deense kolonie en bleef politiek verbonden met Denemarken, al kreeg het in 1979 zelfbestuur en in 2009 nog meer autonomie. Als iemand vraagt "tot welk land behoorde Groenland", dan hebben ze het meestal over de tijd vóór die moderne autonomie, toen Denemarken er direct de baas was.
Wanneer werd Groenland Deens?
Het begon allemaal in 1721, toen de Noors-Deense missionaris Hans Egede voet aan wal zette. Na het uiteenvallen van de Deens-Noorse unie in 1814 bleef Groenland onder Deens gezag. Pas in 1921 werd het officieel een Deense kolonie, en in 1953 werd het een integraal onderdeel van het Koninkrijk Denemarken. Geen kolonie meer, maar een gelijkwaardig deel van Denemarken, met eigen vertegenwoordiging in het Deense parlement. Beetje raar eigenlijk, maar zo werkt het.
Waarom was Groenland niet van Noorwegen?
Noorwegen dacht daar wel anders over, gebaseerd op middeleeuwse Noorse nederzettingen. In 1931 bezetten ze zelfs een deel van Oost-Groenland. Maar het Permanent Hof van Internationale Justitie in Den Haag besliste in 1933 anders: de soevereiniteit ging naar Denemarken. Noorwegen slikte dat, en Groenland bleef definitief Deens.
Wat is de status van Groenland vandaag?
Groenland is tegenwoordig een autonoom land binnen het Koninkrijk Denemarken. Sinds 2009 hebben ze zelfbestuur over de meeste interne dingen - onderwijs, gezondheidszorg, natuurlijke hulpbronnen, dat soort zaken. Maar Denemarken houdt controle over buitenlandse zaken, defensie en monetair beleid. Groenland heeft een eigen parlement (Inatsisartut) en regering (Naalakkersuisut). Klinkt ingewikkeld, is het ook een beetje.
Hoe verhoudt Groenland zich tot de Europese Unie?
In 1973 ging Groenland mee met Denemarken de Europese Economische Gemeenschap in, de voorloper van de EU. Maar na een referendum in 1982 stapten ze er in 1985 weer uit. Ze wilden meer controle over hun visserijrechten, snap je? Nu is Groenland een geassocieerd land van de EU, met speciale samenwerkingsakkoorden. Niet echt lid, maar ook niet helemaal buitenstaander.
Belangrijke data in de geschiedenis van Groenland
| Jaar | Gebeurtenis |
|---|---|
| 1721 | Hans Egede arriveert en begint de Deense kolonisatie |
| 1814 | Groenland blijft Deens na de ontbinding van de Deens-Noorse unie |
| 1933 | Internationaal Gerechtshof bevestigt Deense soevereiniteit |
| 1953 | Groenland wordt een integraal deel van Denemarken |
| 1979 | Invoering van zelfbestuur |
| 1985 | Groenland verlaat de EEG |
| 2009 | Uitgebreid zelfbestuur (Selvstyre) |
Wat is de relatie tussen Groenland en de Verenigde Staten?
De VS heeft altijd een strategische interesse gehad in Groenland. Logisch, die ligging in het Noordpoolgebied. In 1946 boden ze aan om Groenland te kopen, maar Denemarken weigerde. Tijdens de Koude Oorlog werd de Thule Air Base (nu Pituffik Space Base) een belangrijke Amerikaanse militaire basis. En in 2019? Toen herhaalde president Donald Trump dat idee om Groenland te kopen. Dat leidde tot diplomatieke spanningen, kan ik je vertellen. Maar Groenland blijft Deens, punt.
"Groenland is een autonoom land binnen het Koninkrijk Denemarken. Het behoort niet tot de Verenigde Staten, Canada of Noorwegen, maar heeft een unieke status als Deens grondgebied met zelfbestuur."
Veelgestelde vragen over Groenland
Is Groenland een onafhankelijk land?
Nee, absoluut niet. Het is een autonoom gebied binnen het Koninkrijk Denemarken. Ze hebben een eigen regering en parlement, maar buitenlandse politiek en defensie? Dat doet Denemarken.
Kan Groenland onafhankelijk worden?
Ja, dat kan. De wet op het zelfbestuur uit 2009 geeft Groenland het recht om een referendum over onafhankelijkheid te houden. De Groenlandse regering ziet het als een langetermijndoel, maar economische zelfvoorziening is wel een voorwaarde. En eerlijk gezegd, ze zijn nogal afhankelijk van die Deense subsidies.
Wie woont er in Groenland?
Ongeveer 56.000 mensen. Ongeveer 90% is Inuit (Groenlanders), de rest zijn Denen en andere nationaliteiten. De officiële taal is Groenlands (Kalaallisut), maar Deens wordt ook veel gesproken.
Nuuk, vroeger Godthåb genoemd. Het is de grootste stad en het politieke, economische en culturele centrum. Niet dat er veel andere steden zijn, trouwens.
Checklist: Wat u moet weten over Groenland
- Groenland behoort tot Denemarken, niet tot Noorwegen, Canada of de VS.
- Het heeft zelfbestuur sinds 1979, met uitgebreide autonomie sinds 2009.
- Het is geen lid van de Europese Unie, maar wel geassocieerd.
- De economie is sterk afhankelijk van visserij en Deense subsidies.
- Groenland heeft het recht om onafhankelijk te worden via een referendum.
Korte samenvatting
- Historisch eigendom: Groenland behoorde tot Denemarken sinds de kolonisatie in 1721.
- Huidige status: Autonoom land binnen het Koninkrijk Denemarken.
- Geen andere landen: Noorwegen, Canada en de VS hebben geen soevereiniteit over Groenland.
- Toekomst: Groenland kan onafhankelijk worden, maar economische factoren spelen een grote rol.
Vergelijkbare artikelen
- Heeft de VS ooit geprobeerd Groenland te kopen
- Is Groenland lid van de NAVO
- Heeft Amerika Groenland gekocht
- Ligt er in Groenland altijd sneeuw
- Wat is het meest gegeten gerecht in Groenland
- Kan een Amerikaans staatsburger naar Groenland verhuizen
- Van wie was Groenland vroeger
- Heeft Groenland een eigen leger