Wat niet naast kool planten

Kool in je moestuin zetten - of het nu broccoli, bloemkool, spruitjes of gewone witte kool is - vraagt om wat denkwerk. Die dingen zijn nogal kieskeurig met wie er naast ze staat. Kool hoort bij de kruisbloemigen (Brassicaceae als je wilt imponeren) en sommige buren helpen de groei, anderen... tja, die maken er echt een puinhoop van. Slechte combinaties? Die zorgen voor meer ziektes, meer beestjes en een hoop gedoe met voedingstoffen. Hier lees je precies wat je niet naast kool moet zetten, en vooral waarom.

Waarom is het belangrijk om de juiste buren voor kool te kiezen?

Serieus, dit is geen flauwekul. De planten naast je kool bepalen of je straks mooie kolen hebt of een zielig bedoeling. Drie dingen spelen mee:

• Concurrentie om voedingsstoffen: Kool vreet. En dan bedoel ik écht veel stikstof, kalium en fosfor. Zet er andere gulzige planten naast, dan krijg je ruzie onder de grond. Resultaat? Kleine kolen, zwakke groei.
• Aantrekken van dezelfde plagen: Koolvlieg, koolwitje, aardvlo - ze weten precies waar de kruisbloemigen staan. Zet je er meerdere bij elkaar, dan maak je een all-you-can-eet buffet voor die beesten.
• Verspreiding van bodemziektes: Knolvoet (Plasmodiophora brassicae, als je het googelt) blijft jaren in de grond hangen. En hoe meer vatbare planten je op dezelfde plek zet, hoe harder die schimmel feestviert.

Wat zijn de slechtste buren voor kool?

Oké, hier komt het. Sommige planten kun je maar beter ver uit de buurt houden. Ik vertel je precies waarom.

1. Andere kruisbloemigen

Dit is de gouden regel. Zet nooit, maar dan ook nooit kool naast andere koolfamilieleden. Denk aan:

• Radijs
• Raapstelen
• Koolrabi
• Paksoi
• Rucola
• Mosterdgroen

Die delen namelijk dezelfde ziektes (knolvoet, valse meeldauw) en plagen (koolvlieg, koolwitje). Zet ze dicht bij elkaar en je creëert een ideale broedplaats voor een plaaguitbraak. Houd minstens 2-3 meter afstand, of plant ze in aparte bedden. Simpel.

2. Aardappelen

Aardappelen en kool? Niet doen. Aardappels hebben diepe wortels, kool ondiepe. Ze vechten om water en voeding. En alsof dat niet genoeg is, trekt kool de coloradokever aan, die ook aardappels lust. Zet ze minstens 2 meter uit elkaar. Serieus.

3. Tomaten

Tomaten groeien als gekken en zuigen stikstof uit de grond. Precies wat kool ook nodig heeft voor bladgroei. Tomaten geven ook schaduw, en kool heeft niet zoveel aan schaduw. Bovendien krijgen ze dezelfde schimmelziektes, zoals valse meeldauw. Een ramp dus.

4. Uien, knoflook en prei

Ik hoor je denken: maar uien weren toch insecten? Klopt, maar het is ingewikkelder. Uien en knoflook geven stoffen af die de groei van kool kunnen remmen. Ze hebben ook een andere waterbehoefte. Houd minstens 50 cm afstand. Veel verder is beter.

5. Peulvruchten (bonen, erwten)

Peulvruchten binden stikstof, dat is goed voor de bodem. Maar ze groeien anders en kunnen kool overwoekeren. En bladluizen? Die zijn dol op peulvruchten, maar springen ook graag over op kool. Apart bed of voldoende afstand, gewoon doen.

6. Aardbeien

Aardbeien en kool, dat is vragen om problemen. Ze krijgen dezelfde schimmelziektes, zoals wortelrot. Aardbeien hebben veel water nodig, kool houdt het liever wat droger. En aardbeien kunnen ook last krijgen van de koolvlieg. Minstens 1 meter afstand, oké?

Volledige tabel met slechte buren voor kool

Wat plant u dan wel naast kool?

Gelukkig zijn er ook goede buren. Een paar suggesties:

• Dille: Trekt nuttige insecten aan die koolrupsen opeten. Slim.
• Munt: Koolvlieg haat munt. Daar kun je gebruik van maken.
• Salie en tijm: Houden koolwitjes op afstand. Werkt verrassend goed.
• Bietjes: Ander wortelstelsel, geen gevecht om voeding.
• Spinazie: Snelgroeiend, bedekt de bodem, onderdrukt onkruid. Lekker makkelijk.
• Kamille: Schijnt de smaak van kool te verbeteren. En trekt bestuivers aan.

Checklist voor het planten van kool

• Kies een plek waar de afgelopen 3 jaar geen kool of andere kruisbloemigen stonden.
• Houd minstens 2 meter afstand van aardappelen en tomaten.
• Plant geen radijs, raapstelen of koolrabi in de buurt. Serieus.
• Zet uien en knoflook op minstens 50 cm afstand.
• Overweeg beschermende netten tegen koolvlieg en koolwitje. Werkt als een tierelier.
• Voeg compost toe voor het planten. Kool heeft stikstof nodig, veel.
• Plant dille, munt of salie in de buurt. Natuurlijke plaagbestrijding, geen gezeur.

Veelgestelde vragen (FAQ)