Waarom ik ook buiten de schilderkunst zoek

Als kunstenaar en docent aan de Koninklijke Academie van Beeldende Kunsten in Den Haag, merk ik dat mijn creatieve pad me steeds vaker afleidt naar plekken ver voorbij het traditionele schildersdoek. Wat ooit begon met olieverf en penseel is nu een raar hybride ding geworden - ik mix schilderkunst met digitale media, installaties, zelfs performance. Dit artikel gaat over waarom ik die verbreding nodig vind. Niet alleen voor mezelf, maar ook omdat hedendaagse kunst anders gewoon irrelevant wordt.

Waarom zou een schilder buiten zijn eigen medium moeten zoeken?

De schilderkunst heeft een rijke traditie, maar eerlijk? Die traditie zuigt je soms naar beneden. Als ik alleen op dat doek blijf hangen, herhaal ik mezelf gewoon. Door buiten de schilderkunst te struinen - fotografie, video, geluidskunst - leer ik nieuwe visuele talen. In mijn serie 'Digitale Landschappen' gebruikte ik bijvoorbeeld geen verf maar code. Rare combinatie, maar het werkt. Het resultaat is een dialoog tussen organische natuur en gestructureerde algoritmes. En het vreemde? Mijn schilderwerk is er beter van geworden. Nu gebruik ik vloeibare acryl die ik manipuleer met digitale projecties. Klinkt gek, is gek, maar het klopt.

Hoe beïnvloedt het zoeken buiten de schilderkunst de kwaliteit van het werk?

Het Journal of Creative Behavior (2022) zegt dat cross-disciplinaire kunstenaars 40% hoger scoren op innovatie-indexen. Ik geloof het wel. Toen ik textiel in mijn schilderijen begon te stoppen, voelde ik dat de tactiele kwaliteit van stof iets toevoegt wat verf nooit kan. 'Verweven Herinneringen' combineert olieverf met handgeweven katoen. Mensen reageren er anders op dan op een gewoon doek - ze voelen de textuur letterlijk. Die synergie is precies waarom ik buiten de schilderkunst blijf zoeken.

Welke stappen kan een kunstenaar nemen om buiten de eigen discipline te treden?

Hier is een checklist die ik zelf heb ontwikkeld en deel met mijn studenten. Niet perfect, maar het werkt:

• Begin met een 'vreemd' medium: Kies iets dat je nog nooit hebt aangeraakt. Klei, LED-licht, digitale software - maakt niet uit.
• Observeer andere kunstvormen: Ga naar dansvoorstellingen of luister naar rare experimentele muziek. Let op hoe ritme en beweging je visuele denken kunnen beïnvloeden.
• Werk samen met een specialist: Vind een programmeur, choreograaf of keramist. Samenwerking dwingt je om je eigen vocabulaire te verlaten. En dat is eng, maar goed.
• Documenteer het proces: Houd een logboek bij van mislukkingen en doorbraken. Wordt later de basis voor reflectie - als je er nog zin in hebt.
• Stel een hybride tentoonstelling samen: Combineer schilderijen met installaties of video. Het publiek zal de spanning tussen de media voelen, geloof me.

Wat zijn de risico's van het zoeken buiten de schilderkunst?

Het grootste risico? Oppervlakkigheid. Als een schilder te veel media probeert, wordt het werk fragmentarisch. Ik weet het, want ik heb het gedaan - te snel van video naar performance gesprongen. Resultaat was een reeks zwakke werken die nergens overtuigend waren. De oplossing? Focus op één nieuw medium tegelijk en investeer minimaal zes maanden in de technische beheersing. Ik heb een tabel gemaakt van mijn eigen tijdlijn. Kijk: